Zarządzanie wizualne nie zastępuje regulaminów ani szkoleń. Sprawia jednak, że informacja o bezpieczeństwie dociera do człowieka zanim jeszcze zdąży coś przeczytać.

Przepisy mówią „oznacz”. Visual Management tłumaczy jak to zrobić.

Przepisy BHP określają, co musi być widoczne w zakładzie. Nie mówią natomiast, w jaki sposób to zakomunikować, żeby faktycznie działało. Naklejka z piktogramem naklejona gdzieś na ścianie spełnia wymóg formalny. Ale czy pracownik, który widzi ją po raz piętnasty, nadal zwraca na nią uwagę i się do niej stosuje?

Visual Management (Zarządzanie Wizualne) zadaje inne pytanie: jak zaprojektować przestrzeń tak, żeby właściwe zachowanie było oczywiste, a nie tylko wymagane?

Zanim ktoś wejdzie na halę

Jednym z narzędzi Visual Management w obszarze BHP jest tablica z lustrem przy wejściu na halę produkcyjną. Pracownik staje naprzeciwko i widzi dwie rzeczy jednocześnie: siebie i ilustrację osoby w pełnym wyposażeniu ochronnym.

Nie musi czytać listy wymagań. Porównuje obrazek z tym, co widzi w lustrze. Widzi od razu co już ma, a czego mu brakuje. Obok lustra często pojawiają się nakazy i zakazy obowiązujące w danej strefie. Wszystko w jednym miejscu, zanim ktoś zrobi pierwszy krok na halę.

Punkt BHP jako system, nie zestaw naklejek

Podobna logika dotyczy organizacji wyposażenia awaryjnego. Gaśnica, defibrylator AED, apteczka z instrukcją pierwszej pomocy – każdy zakład ma to gdzieś na hali. Pytanie brzmi: czy każdy pracownik wie, gdzie dokładnie i czy potrafi do tego dotrzeć bez zastanowienia?

W dobrze zaprojektowanym punkcie BHP wszystkie te elementy są zebrane razem i opisane w sposób, który nie wymaga interpretacji. Sekcja PPOŻ mówi, jakie gaśnice są dostępne i do czego służą. Sekcja pierwszej pomocy zawiera instrukcję i odpowiednie wyposażenie w zasięgu ręki. Defibrylator AED jest oznaczony i widoczny z odległości.

Znaki przestrzenne, zawieszone pod sufitem piramidy i krzyże, sprawiają, że punkt BHP jest widoczny nawet z drugiego końca hali. W sytuacji awaryjnej nikt nie powinien szukać. Pracownicy powinni od razu wiedzieć gdzie udać się po potrzebne akcesoria i narzędzia.

Widoczność to też bezpieczeństwo

Visual Management można potraktować za jedną wielką instrukcję, która mówi pracownikom, jak poruszać się po zakładzie bezpiecznie, bez zapamiętywania.

Taśmy i naklejki podłogowe wyznaczają ciągi piesze i strefy ruchu wózków. Przejścia dla pieszych przy skrzyżowaniach komunikacyjnych. Oznaczenia stref, w których obowiązuje określony sprzęt ochronny. Każde z tych rozwiązań działa na tej samej zasadzie: właściwe zachowanie jest widoczne, zanim ktoś zdąży podjąć złą decyzję.

Warto tu wspomnieć o jednym szczególe, który rzadko bywa oczywisty: oznaczenia muszą być czytelne w rzeczywistych warunkach zakładu. Kurz, intensywne oświetlenie przemysłowe, ruch, hałas wpływają na to, czy komunikat dociera do odbiorcy. Z tego powodu dobór materiałów i formatów ma znaczenie nie mniejsze niż treść samego oznaczenia.

BHP, które widać

Przepisy BHP istnieją od dawna. Szkolenia BHP odbywają się regularnie. A mimo to wypadki się zdarzają, często dlatego, że ktoś działał automatycznie, bez refleksji, w pośpiechu.

Visual Management nie eliminuje ryzyka. Ale redukuje liczbę sytuacji, w których pracownik musi się zatrzymać i pomyśleć, bo odpowiedź na pytanie „jak powinienem tu postępować” jest już widoczna na ścianie, podłodze lub tablicy przy wejściu.

Szkolenia BHP budują wiedzę i świadomość. Szkolenia lean, w których specjalizuje się firma Leantrix uczą natomiast patrzeć na zakład jako system i projektować go tak, żeby właściwe zachowania były najłatwiejszą dostępną opcją. Visual Management jest punktem, w którym te dwa podejścia się spotykają.

Dla specjalisty BHP Visual Management jest narzędziem, które sprawia, że przepisy zaczynają naprawdę działać.

Jeśli zastanawiasz się, jak wygląda dobrze zaprojektowany punkt BHP lub tablica z lustrem w praktyce, chętnie pokażemy nasze realizacje.