Tablica cieni to jedno z najprostszych narzędzi, które najszybciej pokazuje, czy w zakładzie naprawdę działa kultura 5S.

Tablica, która sama zgłasza braki

Tablica cieni to panel na którym każde narzędzie ma swoje wyznaczone miejsce oznaczone obrysem jego kształtu. Często umieszcza się ją na ścianie lub stawia na specjalnej konstrukcji. Dzięki tablicy wszystkie narzędzia, z których korzystał pracownik powinny trafić dokładnie tam, gdzie jest ich „cień”.

Nazwa pochodzi właśnie od tych obrysów. Gdy narzędzie leży na tablicy, cień znika pod nim. Gdy narzędzia nie ma, cień zostaje i od razu widać, czego brakuje, bez sprawdzania listy lub pytania innych pracowników.

Tablica cieni sprawia, że każde odchylenie od standardu jest natychmiast widoczne.

Skąd pochodzi ten pomysł?

Tablica cieni wywodzi się z japońskiej filozofii zarządzania miejscem pracy, którą znamy jako 5S. Drugi krok tej metody, Seiton, czyli systematyka, mówi o tym, że każdy przedmiot powinien mieć swoje jedno miejsce i zawsze na nie wracać. Tablica cieni jest fizyczną realizacją tej zasady w odniesieniu do narzędzi.

W zakładach produkcyjnych, gdzie liczy się czas i bezpieczeństwo, szukanie narzędzia przez kilka minut przed każdą operacją to realna strata. Tablica cieni eliminuje ten problem u źródła. Narzędzie albo jest na miejscu, albo wiadomo, że go nie ma i ktoś je ma w ręku.

Jak wygląda dobrze zrobiona tablica cieni?

Dobra tablica cieni ma kilka cech, które odróżniają ją od zwykłej tablicy z haczykami.

Rozmieszczenie narzędzi powinno odpowiadać kolejności ich używania albo częstotliwości sięgania po nie. Narzędzia używane najczęściej na wysokości rąk, najłatwiej dostępne. Te używane rzadziej, znacznie wyżej lub niżej.

Najprostszym rozwiązaniem jest tablica zamontowana bezpośrednio na ścianie. Sprawdza się tam, gdzie stanowisko jest stałe i nikt nie planuje go przestawiać. Jeśli jednak hala „żyje”, strefy się zmieniają, a narzędzia mają służyć w kilku miejscach, lepsza będzie tablica na wolnostojącej konstrukcji. Można ją ustawić tam, gdzie akurat jest potrzebna, bez wiercenia i bez przywiązania do jednego miejsca.

Konstrukcja pozwala na coś jeszcze – na możliwość wykonania tablicy dwustronnie. Dzięki temu można umieścić dwukrotną ilość narzędzi na tej samej przestrzeni pomieszczenia. A jeśli dołożymy do tego kółka, kącik stanie się w pełni mobilny i będzie można go bez problemu przemieszczać między strefami. Mobilność nadaje kącikom czystości ogromną wartość, ponieważ tablica cieni powinna być tam, gdzie narzędzia są właśnie używane. 

 

Pusta tablica – gdy system zawodzi

Tu zaczyna się najciekawsza część. Produkujemy tablice cieni i wiemy, że po zamontowaniu wszystko wygląda dokładnie tak, jak powinno. Narzędzia wracają na swoje miejsca, stanowisko jest czytelne, standard widoczny.

Ale po kilku miesiącach zdarza się coś charakterystycznego. Tablica wisi, cienie są, haczyki są. Narzędzi nie ma. Po prostu przestały wracać na swoje miejsce. Tablica cieni zadziałała jako produkt. Nie zadziałała jako element systemu. I tu właśnie widać, dlaczego samo oznakowanie nie wystarczy. Tablica cieni jest narzędziem, które działa tylko wtedy, gdy ludzie rozumieją, po co standard w ogóle istnieje i gdy czują się za niego odpowiedzialni. Tego trzeba nauczyć.

Jeśli wdrażasz 5S i chcesz, żeby tablica cieni rzeczywiście spełniała swoją rolę w dłuższej perspektywie, warto zadbać o szkolenie zespołu jeszcze przed zakupem pierwszej tablicy. Leantrix prowadzi szkolenia 5S oparte na pracy z realnym procesem – z audytami i angażowaniem pracowników w utrzymanie standardów.

Gdzie stosuje się tablice cieni?

Najczęściej przy stanowiskach produkcyjnych i maszynach, gdzie konkretny zestaw narzędzi jest używany regularnie. Sprawdzają się też w obszarach utrzymania ruchu, gdzie mechanicy korzystają z narzędzi specjalistycznych, których brak w odpowiednim momencie może oznaczać przestój maszyny.

Równie dobrze działają w magazynach, przy stanowiskach kompletacji, a nawet w biurach, czyli wszędzie tam, gdzie liczy się to, żeby konkretny przedmiot był zawsze w tym samym miejscu.

Tablica cieni w Tagatic

Projektujemy i produkujemy tablice cieni dopasowane do konkretnego stanowiska i zestawu narzędzi. Jeśli chcesz zobaczyć, jak tablica cieni może wyglądać na Twoim stanowisku, napisz do nas. Zaczniemy od rozmowy o narzędziach, które chcesz na niej umieścić.